<!-- /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {mso-style-parent:""; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-font-family:"Times New Roman";} @page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in; mso-header-margin:.5in; mso-footer-margin:.5in; mso-paper-source:0;} div.Section1 {page:Section1;} -->

تاريخچه شهرستان نقده :

شهر نقده مركز شهرستان نقده در استان آذربايجان غربي با پهنه اي حدود 10 كيلومتر مربع در جنوب استان در 36 درجه و 57 دقيقه عرض شمالي و 45 درجه و 22 دقيقه طول خاوري نسبت به نيمروز گرينويچ قرار دارد . نام شهر نقده در گذشته « سلدوز » بوده است كه به معني سرزميني كه آب همه آن را فرا مي گيرد و يا آب با نمك است . آمده است زيرا به درياچه شور اروميه نزديك است . در دشت نقده ، روستايي به نام نقده وجود داشته كه مي تواند از دو ريشه باشد نخست از واژه باستاني نقده و ديگري با تلفظ نقيده به معناي « آبادي نقي » آمده است شهرستان نقده از شمال به شهرستان اروميه ، از غرب به اشنويه ، از شرق به مهاباد و از جنوب به پيرانشهر محدود مي شود . آثار باستاني زيادي در تپه و روستاي حسنلو در چند كيلومتري غرب نقده پيدا شده است . گورهاي سنگي ، سفالهاي بسيار مانند قوري و ظروف با نقوش بسيار زيبا و مهمترين آنها جام زرين حسنلو متعلق به 700 سال پيش از ميلاد از آن جمله اند . اين ناحيه در گذر تاريخ خود ، مورد استفاده و سكونت آشوري ها ، كردها ، ماناها و تركان بوده است . در زمان پادشاهي فتحلي شاه قاجار ، ايل قره پاپاق از قفقاز به اين سرزمين مهاجرت كرده و در آن به دامداري و كشاورزي پرداخته اند .

تپه حسنلو :

تپه حسنلو يك مكان با اهميت تاريخي است . اين محوطه در مجاورت روستايي به همين نام و در غرب شهرستان نقده ، در دشت معروف به « سلدوز » قرار دارد ، يك دوره كاوش در آن مربوط به سال 1934 ميلادي است كه توسط ايرانيان به انجام رسيد ، در سال 1936 « سراورل انيشتين » باستان شناس معروف چندين گمانه مطالعاتي روي آن زد . مجدداً تپه توسط دو نفر باستان شناس ايراني موسوم به راد و علي حاكمي در سال 1947 كاوش شد . اما حفرات علمي در اين محوطه توسط آقاي پروفسور « رابرت دايسون » از موزه دانشگاه پنسيلوانيا انجام گرفت كه بعد از لايه نگاري ، عمدتاً در دوره اي كه به حسنلو 4 معروف است متمركز يافت . حسنلو در اين دوره مركز پادشاهي كوچكي در شمال غرب ايران بود كه در سالهاي پاياني قرن نهم پيش از ميلاد بدست منوا پادشاه اورارتو ويران و به آتش كشيده شد . حمله غافلگيرانه همراه با آتش سوزي اورارتويي باعث ويراني سريع ساختمانها و دفن بخشي از ثروت پادشاهي در آنجا گرديد . در حسنلو معماري سنگي متشكل از دژ با برجهاي چهارگوش ، معابد متعدد ، محوطه هاي باز براي اجتماعات مذهبي و نيز قربانگاه و من حيث المجموع تركيبات ساختماني متعدد متنوعي بدست آمده است . جام زرين حسنلو مهمترين دستاورد اين كاوش محسوب مي گردد كه هم اكنون در موزه ايران باستان نگهداري مي شود .

در اين شهرستان، علاوه بر موارد فوق تپه‌هاي تاريخي ذيل نيز قابل اشاره مي‌باشد.

تپه محمديار، تپه نظام‌آباد، تپه گرد دينخواه، تپه دلينجي ارخي، تپه كويك، تپه مملو، تپه محمدشاه، تپه ميرآباد، ساخسي تپه، تپه گرد قورخ، تپه شيخ معروف، تپه حاجي فيروز، تپه تادر، تپه كهريزه عجم، تپه ورزنه، تپه شيخ احمد، تپه باراني عجم، تپه امينلو، تپه اسلام آباد، تپه تابيه، تپه قلات، تپه حسينعلي خان، تپه قارنا، تپه آقابيگلو، تپه عجملو، عقرب تپه، تپه دالما، تپه پيزدلي، تپه قبرستان آغ جزوه، سلمان تپه، تپه ماواران،

فهرست منابع :

ـ گزارشات سازمان ميراث فرهنگي استان آذربايجان غربي

ـ اطلاعات ايرانگردي استان آذربايجان غربي « حسن زنده دل »

ـ پژوهش در نام شهرهاي ايران « ايرج افشار سيستاني