معرفی صنعت و معدن استان آذربایجان غربی

صنعت و معدن استان آذربایجان غربی در یک مسیر تکاملی قرار گرفته است بطوریکه این استان هم اکنون (پایان آبان ماه 87 ) با دار بودن بیش از 2150 واحد تولیدی دارنده پروانه بهره برداری که فرصت اشتغال مستقیم برای 42 هزار نفر را فراهم آورده دارای رتبه 12 در کشور می باشد و با وجود بیش از 6000 طرح صنعتی دارنده جواز تاسیس با پیش بینی سرمایه گذاری معادل 185 هزار میلیارد ریال و اشتغال زایی برای بیش از 140هزار نفر در رتبه 10 صنعتی ، در بین استانها ي کشور قرار دارد ، شایان ذکر است رتبه استان قبل از سال 84 هجدهم بوده است .

این استان بدلیل موقعیت مطلوب آب و هوا و تنوع کشت و باغهای کثیر میوه که عمده ترین آن تولید محصولات : سیب ، انگور و چغندر قند ، قطب اول صنایع غذایی و تبدیلی کشاورزی درکشور بشمار می رود وجود بیش از 450 واحد دارنده پروانه بهره برداری صنایع غذایی با اشتغالزایی 11 هزار نفر و همچنین 1500 طرح تولیدی در این زمینه، فرصتی را ایجاد کرده اند تا فرصت شغلی برای 3500 نفر را بطور مستقیم فراهم آورند .

در این قلمرو 23 خظ تولیدی آبمیوه و 11 واحد کنسانتره با ظرفیت مجموع 300 هزار تن با 17 واحد تولیدی این استان را در کشور شاخص نموده است .

در زمینه تولید شیر پاستوریزه و مشتقات آن طیف وسیعی از کارخانجات صنایع لبنی در شمال ، مرکز و جنوب استان ایجاد شده است که بر اساس آمار و اطلاعات بانک صنعتی ، ظرفیت سازی برای بیش از یک میلیون تن شیر و فرآورده های آن ایجاد شده است که با توجه به ظرفیت 400 هزار تن شیر تولید فعلی ، فرصتی را فراهم ساخته است تا با توسعه دامداریهای صنعتی در استان این واحد ها بتوانند فراتر از ظرفیت اسمی خود فعالیت نمایند و صادرات این محصول استراتژیک را در کشورهای همجوار ارتقاء بخشند .

وجود واحدهای متعدد صنعتی در بخش صنابع تبدیلی معدنی و کانی غیر فلزی با ایجاد 14 هزار فرصت شغلی و همچنین حدود 1600 فقره جواز تاسیس برای طرحهای در دست اقدام که 35 هزار فرصت شغلی را ایجاد خواهند نمود، این بخش را به یکی از محورهای توسعه صنعتی استان تبدیل کرده است که امید آن می رود با راه اندازی 3 طرح در آستانه افتتاح کارخانه سیمان در شهرستانهای ارومیه ، خوی و بوکان شاهد جهشی چشمگیر در رشد صنایع این بخش باشیم .

وجود یک واحد بزرگ پتروشیمی در مرکز استان و 2 طرح بزرگ پتروشیمی در جنوب استان که در شهرهای میاندوآب و مهاباد در حال اجرا هستند ،این امکان را فراهم خواهد کرد که خوراک تولیدی دهها طرح کوچک و متوسط صنایع شیمیایی و صنایع پایین دستی آن فراهم گردند و به همین دلیل هم اکنون ایجاد شهرک تخصصی صنایع پتروشیمی با طراحی مناسب و اجرا توسط بخش خصوصی ، آینده نوید بخشی را در این بخش از صنعت در استان نشان می دهد .

در حوزه صنایع ماشین سازی وجود 3 واحد بزرگ تولید کننده خط آبمیوه که در کشور بصورت منحصر بفرد فعالیت می کنند و سالانه بیش از 50 خط تولید را برای داخل و خارج کشور تولید می نمایند این استان را به کارگاه طراحی و ساخت و تولید قطعه و تجهیزات، تبدیل نموده و ضمن اینکه واحدهای مزبور به تولید دانش فنی مورد نیاز دست یافته و قادرند حوزه عملیات خود را به سایر محرکه ها ارتقاء بخشند .

در زمینه صنایع فولاد ، 14 طرح در دست اقدام با ظرفیت 5/2 میلیون تن فولاد در سال ، این استان را به یکی از استانهای صادر کننده مقاطع فولادی و صنایع مفتولی تبدیل نموده است و هم اکنون با وجود 2 واحد تولیدی این محصولات یکی از اقلام ثابت صادراتی استان را تشکیل می دهد . در بخش معدن استان آذربایجان غربی با وجود بیش از 250 معدن در 29 واریته مختلف معدنی در حوزه معادن فلزی ، غیر فلزی و مصالح ساختمانی با اشتغال زایی مستقیم 3605 نفر و ذخیره معدنی 3/689 میلیون تن، مکان چهارم کشور را بخود اختصاص داده است .

عمده معادن استان مربوط به معادن انواع سنگ های تزیینی ( از خانواده گرانیت ، مرمریت ،کنگلومرا ، چینی ، تراورتن ، مرمر ) می باشد سنگ گرانیت بیشترین معادن سنگ های تزیینی را تشکیل می دهد و تراورتن و مرمریت در رتبه های بعدی قرار می گیرند که بیشترین تعداد معادن سنگ تزیینی ( گرانیت ) در حوزه شهرستان پیرانشهر قرار دارد . بطوریکه با وجود بیش از 60 معدن پر ذخیره در حوزه معادن سنگ گرانیتی بعنوان مرغوبترین نوع سنگ نما در جهان، استان را به صادر کننده این سنگ به صورت بلوک ، کوپ ، و سنگ آماده تبدیل کرده است و طراحی خوشه صنعتی سنگ در این استان برای تبدیل این سرمایه به ثروت ملی در این راستا حائز اهمیت است .

از معادن شاخص و با ارزش استان می توان به معدن طلای آغ دره و نیز معدن در شرف راه اندازی طلای زره شوران شهرستان تکاب اشاره نمود . با اجرای پایلوت موفقیت آمیز کانسنگ طلای زره شوران در شهرستان تکاب و وجود کارخانه فراوری پلی متال در آغ دره و همچنین ذخیره یابی طلای شهرستان سردشت در منطقه باریکا ، تعیین عیار مطلوب طلا در معادن فوق که بالاترین عیار در کشور است. استان آذربایجان غربی در آینده تبدیل به قطب تولید کان سنگهای گرانقیمت طلا خواهد شد .

وجود سه زون در جغرافیای کانه آرایی معادن استان در زمینه های معادن سنگ گرانیت ، مارن سیمان ، آهک ، خاک نسوز ، تیتان قره آغاج ، سیلیس وسایر فرآورده های معدنی که استان را در حالت مطلوب تنوع مواد معدنی قرار داده است قابلیت تبدیل استان به یک منطقه محوری صنایع تبدیلی معدنی در کشور قرار داده است . امید است این مجموعه بتواند با ارائه تصویری کلی از فرصت ها ، مزیت ها و مشوقهای سرمایه گذاری در بخش صنعت و معدن ، انگیزه لازم را برای ورود سرمایه گذاران جدید به استان بوجود آورد.