معرفی آذربایجان غربی - اقلیم و آب و هوای آذربایجان غربی
پوشش گياهي استان آذربايجان غربي
استان آذربايجان غربي يكي از مناطق كوهستاني كشور است و توپوگرافي متنوع و گسترده اي دارد، براساس ساختار طبيعي استان ، اكوسيستم ويژه اي از تركيب گياهان در سطوح مختلف پوشش گياهی در اشكوبهاي مختلف توپوگرافيك به وجود آمده است كه مهمترين آنها به شكل جنگل ها و مراتع خودنمايي مي كنند. اين استان غالبا تحت تأثير جريان هواي مرطوب اقيانوس اطلس و درياي مديترانه است به دليل اينكه پس از سواحل درياي مازندران از مرطوب ترين قسمت هاي ايران است. نواحي لخت و بي پوشش گياهي در آن كمتر ديده مي شود.
گياهان :
در آذربايجان غربي خصوصا كناره هاي غربي و شمال غربي درياچه اروميه گياه خارشتر كه گياه مناطق خشك و كويري مي باشد مي رويد. اين گياه براي خوراك دام و مصارف ديگرجمع آوري مي شود.گياهان شيرين بيان و آجي بيان نيز در اغلب نقاط كوهستاني آذربايجان مي رويد و ريشه آن استفاده طبي دارد.از گياهان معروف دارويي ناحيه سردشت يك نوع از شقايق وحشي توسط دكتر لاله زاري كشف گرديده كه مي توان با تبخير هسته آن دارويي براي مبارزه با اعتياد به دست آورد.خصوصيت اين دارو در كنگره جهاني داروشناسي تائيد شده و به نام گياه «آريا» به ثبت رسيده است.بوته هايي از آن در دانشكده كشاورزي اروميه مورد بررسي قرار گرفته تا بتوان در آينده به كشت صنعتي آن اقدام كرد. اسپند از گياهان شايع آذربايجانغربي بخصوص در اراضي پست و پيرامون روستاها است ولي دراكثر كوه هاي آذربايجان غربي كه ارتفاع سطح آنها از سطح دريا زياد مي باشد اسپند جاي خود را به گياهان مرغوب مرتعي مي دهد.
در برخي نقاط آذربايجان گياه بي ارزش حنظل در نقاط مرتفع آذربايجان فرفيون يا شيرسگ كه گياه سمي و بي مصرف گياهان ديگري چون گل ماهور در بيشتر نقاط آذربايجان غربي ، تعداد بسياري از گياهان خانواده نعناعيان و نيز گياهاني چون زنبق به صورت اجتماع و نيزارهاي زياد و گز و جگن و بسياري از گياهان خانواده هاي متعدد در نقاط مختلف آذربايجان غربي ديده مي شود.گياه شوران در پيرامون درياچه اروميه مخصوصا قسمت غرب و جنوب غربي آن به طور خودرو فراوان ديده مي شود و از آن سنگ قليا جهت تهيه سبزه به دست مي آورند.انواع گون در اغلب كوهستان هاي آذربايجان وجود دارد و در بعضي نقاط مخصوصا در قسمت مرزي از آن كتيرا استخراج مي كردند.
يوشان يا درمنه در نقاط مختلف آذربايجان مي رويد و به مصرف دام و سوخت مي رسد و نيز داراي ماده طبي سانتونين مي باشد (افشار سیستانی،1369،صص 124-119).
در كل گونه درختان و گياهان جنگلي در سردشت و پيرانشهر ، گونه هاي استپي در جزاير اروميه و گونه هاي دشتي بوته كوتاه وجه غالب پوشش گياهي آذربايجان غربي را تشكيل مي دهند. براساس برآوردهاي انجام شده آذربايجان غربي داراي بيش از 2 هزار نوع و گونه درختان و گياهان است كه تعداد زيادي از آنها خواص دارويي دارند.
گونه استپي مانند پسته وحشي ، بادام وحشي ، ارس كوهي ، خوشك ، بادام كوهي ، گوجه وحشي و گياهاني مانند دم اسبي ، علف گوسفندي ، جو وحشي و انواع گندميان پوشش غالب جزاير درياچه اروميه است كه به تغذيه جانوران و پستانداران وحشي مي رسد. گياهان بوته كوتاه مانند انواع گون – آويشن – درمنه – ريش بزه – قزوه – بومادران – ميخك – شقايق – آلاله وحشي – شيرين بيان – آجي بيان – گل گاو زبان – ماهور – اوليك – نيرك – انواع نعناعيان – يونجه وحشي – ريواس – زنبق و گزنه از جمله گياهان دارويي آذربايجان غربي هستند كه هر بهار فضاي اين استان را عطرآگين مي كنند. (سايت تنوع زيستي در
جنگل ها
الف) جنگل هاي طبيعي
جنگل هاي استان آذربايجان غربي به طور عمده روي كوه هاي نوار مرزي ايران و عراق قرار دار د و قسمت هايي از پيرانشهر ، بانه و مهاباد را پوشانده است ولي مناطق وسيع جنگلي بیشتر شامل زمین های-
كوهستاني سردشت است.
در كل از 174 هزار هكتار جنگل هاي استان مقدار 35 هزار هكتار جنگل نیمه انبوه و 46650 هكتار جنگل جنگل تنک و 92350 هكتار جنگل مخروبه به شمار مي آيد.به طور خلاصه 100 هزارهکتار از جنگلهاي استان در دو شهرستان سردشت با 80 هزار هكتار و پيرانشهر با 20 هزار هكتار پراكنده شده اند.
جنگل هاي استان آذربايجان غربي با 174 هزار وسعت 4/1 درصد از كل جنگل هاي كشور را كه 4/12 ميليون هكتار مي باشد را شامل مي شود.نسبت سطح جنگل ها به سطح كشور 56/7% بوده كه اين مقدار در سطح استان آذربايجان غربي 98/3% مي باشد.سرانه جنگل جهاني 8/0 هكتار بوده كه اين مقدار سرانه در كشور 2/0 هكتار است. سرانه جنگل در سطح استان 7% هكتار مي باشد.
درختان جنگلي ميوه اي از قبيل انگور – پسته وحشي – زالزالك – بادام كوهي – گلابي – انبه – گردو – انجير – انار – سماق و گونه هاي غيرميوه اي مانند بلوط – زبان گنجشك – عرعر – اقاقي وليك – كركو – افرا – سرخ وليك و سيه وليك حدود 80 هزار هكتار از عرصه هاي طبيعي سردشت و پيرانشهر را زيرپوشش خود قرار داده است.از گياهاني كه پوشش نباتي زمين جنگل را تشكيل مي دهند گونه هاي زير را مي توان نام برد.: گون – تمشك – كاسني – ختمي – كنگر وحشي – كاهو وحشي – شيرين بيان – گزنه – گل گاوزبان – درمنه – بومادران – يونجه – جو وحشي و غيره مي باشد.
ب) جنگل هاي مصنوعي
سازمان جنگلباني در چند نقطه از آذربايجان غربي اقدام به ايجاد جنگل هاي مصنوعي كرده است. جنگلهاي مصنوعي در استان طبق آخرين آمار 25 هكتار تا سال 1385 مي باشد كه در شهرستان هاي مهاباد ماكو – خوي – اروميه و غيره به صورت قطعات كوچك و بزرگ ايجاد شده است.به طور كلي جنگل كاري به علت كمي آب و مشكلات آبياري توسعه چنداني پيدا نكرده است(سازمان جهادكشاورزي اداره كل منابع طبيعي).
| < قبلی | بعدی > |
|---|